Ντανιέλ Κον-Μπεντίτ: «Η τρόικα πρέπει να καταργηθεί»

Χειλάς Νίκος 

ΤΟ ΒΗΜΑ:  04/01/2014

Η Ευρώπη στο σταυροδρόμι. Εν όψει των ευρωεκλογών του ερχόμενου Μαΐου η ήπειρός μας έχει δύο επιλογές: ή να επισπεύσει την ολοκλήρωσή της με δημοκρατικούς όρους ή να συνεχίσει να βολοδέρνει στο χάος της κρίσης αποσπασματικών και αυταρχικών πολιτικών. Ο πρώην ηγέτης του γαλλικού Μάη του 1968 και σημερινός εκπρόσωπος της κοινοβουλευτικής ομάδας των Πρασίνων στην Ευρωβουλή Ντανιέλ Κον-Μπεντίτ τάσσεται στην παρακάτω συνέντευξη ανεπιφύλακτα υπέρ της πρώτης επιλογής. Ο πυρήνας της, λέει, είναι η δημιουργία μιας ευρωπαϊκής δημοκρατίας, ενός ευρωπαϊκού ομοσπονδιακού κράτους, το οποίο θα διασφαλίζει τα κοινωνικά δικαιώματα των ευρωπολιτών, καθώς και τα συμφέροντά τους στην παγκοσμιοποιημένη κοινωνία. Ο ίδιος καυτηριάζει εξίσου ανεπιφύλακτα και την πολιτική της τρόικας, χωρίς να παραλείπει όμως την κριτική στο φαύλο πελατειακό καθεστώς που κυριαρχούσε στην Ελλάδα τα 30 τελευταία χρόνια. Ταυτόχρονα ασκεί δριμεία κριτική και στην αυξανόμενη ξενοφοβία και στον ρατσισμό στην Ευρώπη. Οι Γερμανοί, πάντως, διευκρινίζει, δεν είναι περισσότερο ρατσιστές από τους Ελληνες. Στο θέμα αυτό υπάρχει ισοπαλία.

Μαρία Δαμανάκη: Περάσαμε τον κάβο, αλλά πάμε με ρυθμό αραμπά...

Αθανασόπουλος Αλ. Άγγελος 

• Επίτροπος για τις Θαλάσσιες Υποθέσεις και την Αλιεία

ΤΟ ΒΗΜΑ:  04/01/2014

 

Η Μαρία Δαμανάκη βρέθηκε στις Βρυξέλλες το 2010. Είναι περιττό να περιγράψει κανείς ποια ήταν η εικόνα της Ελλάδος την περίοδο εκείνη, αλλά και στη συνέχεια. Η πρόκληση της θέσης του επιτρόπου υπήρξε μεγάλη, όχι όμως ανέφελη όπως παλαιότερα. Με τη χώρα στα πρόθυρα χρεοκοπίας, η κυρία Δαμανάκη έπρεπε να βρει μια ισορροπία ανάμεσα στο καθήκον των επιτρόπων «να σκέφτονται και να δρουν ευρωπαϊκά», υπεράνω εθνικών συμφερόντων, και στην αναγκαιότητα να προασπίζει, όπου και όποτε χρειαζόταν, τις ελληνικές θέσεις.  
 

«Τα τελευταία χρόνια ήταν τρικυμιώδη. Στα όρια της θύελλας» παραδέχτηκε μιλώντας στο «Βήμα» πριν από λίγες ημέρες. «Η μάχη που έδωσε η Ελλάδα ήταν πολύ δύσκολη. Κατά συνέπεια και ο δικός μου ρόλος διαρκώς στην κόψη του ξυραφιού για μεγάλο διάστημα» προσθέτει, κοιτώντας πλέον όμως μπροστά: «Αυτά είναι παρελθόν. Σήμερα είμαστε σε καλύτερη θέση και μπορούμε να αισιοδοξούμε ότι στρίψαμε τον κάβο, για να δανειστώ μια ναυτική ορολογία».

Προέχει η διευθέτηση των «κόκκινων» δανείων

Βαγιανός Δημήτρης  

ΤΟ ΒΗΜΑ:  04/01/2014

 

Οι ελληνικές τράπεζες βρέθηκαν συχνά στην πρώτη γραμμή της επικαιρότητας τη χρονιά που πέρασε. Αυτό και λόγω της ανακεφαλαιοποίησής τους, η οποία ολοκληρώθηκε το καλοκαίρι, και λόγω της διαχείρισης των προβληματικών («κόκκινων») δανείων. Επειτα από αυτές τις εξελίξεις τίθεται το ερώτημα αν το τραπεζικό σύστημα στηρίζεται σε στερεότερες βάσεις και ποιες είναι οι προοπτικές του.

Η ανακεφαλαιοποίηση των ελληνικών τραπεζών ήταν απαραίτητη μετά τις απώλειες που υπέστησαν στις επενδύσεις τους σε ομόλογα του Ελληνικού Δημοσίου. Οι απώλειες για το σύνολο των ελληνικών τραπεζών ανήλθαν σε 31,9 δισ. ευρώ, ποσό μεγαλύτερο από το συνολικό τους κεφάλαιο (Core Tier I capital) που ήταν 22,1 δισ. ευρώ. Στις απώλειες αυτές προστέθηκαν και προβλεπόμενες απώλειες από προβληματικά δάνεια στον ιδιωτικό τομέα, οι οποίες εκτιμήθηκαν σε 22,1 δισ. ευρώ. Επομένως το συνολικό κεφάλαιο των ελληνικών τραπεζών ήταν αρνητικό, δηλαδή οι τράπεζες δεν είχαν επαρκή στοιχεία στο ενεργητικό τους (δάνεια κτλ.) για να καλύψουν το παθητικό τους (καταθέσεις κτλ). Αυτή η «τρύπα» έπρεπε να καλυφθεί, και επιπλέον το κεφάλαιο έπρεπε να ξεπεράσει το 6% του ενεργητικού, όπως το επιτάσσουν οι διεθνείς κανόνες.

Διέξοδος από την «ευρωσκλήρυνση» και τη λιτότητα

Σταθάκης Γιώργος 

ΤΓΟ ΒΗΜΑ:  04/01/2014

 

Η ευρωπαϊκή οικονομία παραμένει, μετά την κρίση του 2008, η «μαύρη τρύπα» της παγκόσμιας οικονομίας. Είναι η πρώτη φορά ιστορικά που μια τόσο μεγάλη οικονομική κρίση δεν οδήγησε σε κατάρρευση ή αποδυνάμωση της παγκόσμιας οικονομίας. Αυτή, με εξαίρεση τον πρώτο χρόνο, διατήρησε θετικούς ρυθμούς ανάπτυξης, της τάξεως του 2,5%, καθώς οι αναπτυσσόμενες οικονομίες διατήρησαν υψηλούς, αν και ηπιότερους ρυθμούς σε σχέση με το παρελθόν, και οι ΗΠΑ κινήθηκαν κοντά στον μέσο όρο. Η Ευρώπη είναι η εξαίρεση με μηδενική ανάπτυξη.

Αυτές οι διαφορετικές οικονομικές επιδόσεις οφείλονται αποκλειστικά στις διαφορετικές επιλογές οικονομικής πολιτικής. Στις αναπτυσσόμενες χώρες και στις ΗΠΑ εφαρμόστηκε συνδυασμένα η νομισματική και η δημοσιονομική πολιτική. Η νομισματική πολιτική επικεντρώθηκε στη στήριξη του τραπεζικού συστήματος και τη διατήρηση υψηλής ρευστότητας στην οικονομία. Η αύξηση της προσφοράς χρήματος διευκόλυνε τη σταδιακή αποκλιμάκωση των τοξικών τίτλων. Ταυτόχρονα η δημοσιονομική πολιτική ήταν επεκτατική προκειμένου να παραμείνει η ζήτηση χρήματος υψηλή, με διεύρυνση των δημοσιονομικών ελλειμμάτων, αύξηση του δημόσιου χρέους και στήριξη της εγχώριας ζήτησης. Ο συνδυασμός αυτός επέτρεψε να διατηρηθούν οι θετικοί ρυθμοί ανάπτυξης, χωρίς πληθωρισμό.

Ετος-σταθμός το 2014

Κωστόπουλος Γιάννης Σπ. 

ΤΟ ΒΗΜΑ:  04/01/2014

 

Το 2014 θα είναι μια καλή χρονιά και για την Ελλάδα και για την Ευρώπη. Η Ευρώπη, στην πορεία προς την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση, θα έχει κάνει ένα ακόμη μεγάλο βήμα, αυτό της τραπεζικής ένωσης, με την ανάθεση στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα της εποπτείας των μεγάλων τραπεζών με την ουσιαστική συμβολή και των εθνικών κεντρικών τραπεζών. Η Ελλάδα θα βρίσκεται σε πορεία ανάκαμψης, με τη δημοσιονομική πειθαρχία να διασφαλίζει τη βιωσιμότητα του χρέους της και τις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις να δημιουργούν συνθήκες σταθερής απογείωσης της οικονομικής δραστηριότητας στη βάση διεθνώς ανταγωνιστικής παραγωγής και απασχόλησης, που δεν θα εξαρτώνται από ελλείμματα και εξωτερικό δανεισμό αλλά από τις εγγενείς δυνάμεις της σκληρής δουλειάς και της εθνικής αποταμίευσης.

Υστερα από 18 μήνες αρνητικού ρυθμού ανάπτυξης, η ευρωπαϊκή οικονομία φαίνεται να επιστρέφει σταδιακά σε θετική ανάπτυξη. Στην Ελλάδα, έπειτα από μια ύφεση όπου το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν μειώθηκε κατά 23%, το 2014 αναμένεται να παγιωθούν τα χαρακτηριστικά της ανάκαμψης της ελληνικής οικονομίας που είναι ήδη σε εξέλιξη. Η Ελλάδα ήδη εμφανίζει πλεόνασμα στο πρωτογενές δημοσιονομικό ισοζύγιο και στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών με το εξωτερικό. Εχει επίσης αποκατασταθεί η ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας, που διαβρώθηκε κατά τη δεκαετία μετά την είσοδο της χώρας στην ευρωζώνη - με απώλεια τότε και της δυνατότητας εκμετάλλευσης των ωφελειών από την ένταξη. Ετσι το 2014 η αναπτυξιακή διαδικασία αναμένεται να ενταθεί, κυρίως λόγω ανάκαμψης των κρατικών και επιχειρηματικών επενδύσεων και της συνέχισης της θετικής επίδρασης των καθαρών εξαγωγών, οδηγώντας την οικονομία σε ρυθμό ανάπτυξης γύρω στο 1%.

Η ευρωπαϊκή οικονομία, αργά αλλά σταθερά, φαίνεται να εξέρχεται από την περιδίνηση την οποία υπέστη εξαιτίας της παγκόσμιας χρηματοοικονομικής αναταραχής του 2007-2009 και της βαθιάς ύφεσης που ακολούθησε. Η αντιμετώπιση όμως της πολύπλευρης κρίσης είχε ως αποτέλεσμα τη μετατροπή της τραπεζικής κρίσης σε δημοσιονομική. Στην Ελλάδα η δημοσιονομική κρίση έφερε την τραπεζική κρίση, μέσω της βίαιης απομείωσης της αξίας των υποχρεώσεων του Δημοσίου προς τις τράπεζες και της συνακόλουθης ύφεσης που έφερε η επιβολή όρων λιτότητας για τη δημοσιονομική εξυγίανση. Μάλιστα, ο τρόπος που επελέγη για την αναδιάρθρωση του δημοσίου χρέους και η μεγαλύτερη του αναμενομένου ύφεση στην Ελλάδα κατέστησαν αναγκαία τη ριζική ανακεφαλαιοποίηση των ελληνικών τραπεζών για να αντιμετωπίσουν οι τελευταίες την απομείωση της αξίας των ομολόγων Ελληνικού Δημοσίου και των δανείων στο χαρτοφυλάκιό τους, που, σημειωτέον, έπληξε ασύμμετρα ορισμένες τράπεζες έναντι άλλων.  

Η κρίση δημοσίου χρέους είχε επίσης ως αποτέλεσμα την εξασθένηση της εμπιστοσύνης στις προοπτικές της χώρας και οδήγησε σε μαζική έξοδο καταθέσεων από τη χώρα. Αυτό κατέστησε αναγκαία την προσωρινή κάλυψη του χρηματοδοτικού κενού των τραπεζών με πόρους από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα ώσπου να επανέλθει η ομαλότητα στην ελληνική οικονομία. Παρά την επιστροφή καταθέσεων περίπου €13 δισ. στις εγχώριες τράπεζες μετά τον Ιούνιο του 2013, από συνολική εκροή περίπου €90 δισ. από την αρχή του 2010 ως τα μέσα Ιουνίου 2012, σήμερα η συμπεριφορά των καταθετών εξακολουθεί να επιβαρύνεται από αβεβαιότητες που ακόμη υπάρχουν, ιδιαίτερα μετά την κρίση στην Κύπρο. Η αποκατάσταση της εμπιστοσύνης θα πραγματοποιηθεί σταδιακά στον βαθμό που θα επιβεβαιώνεται η προοπτική ανάκαμψης της οικονομίας και θα συνεχίζεται η ικανοποιητική πορεία της δημοσιονομικής προσαρμογής, εξελίξεις που μπορεί να συμβάλουν και σε ομαλή λειτουργία του πολιτικού συστήματος της χώρας. Η συνεπαγόμενη σταδιακή επιστροφή των καταθέσεων μπορεί τότε να αποτελέσει τον καταλύτη για αποκατάσταση ενός θετικού ρυθμού μεταβολής των τραπεζικών χορηγήσεων με θετικές επιδράσεις στην υγιή ανάκαμψη και ανάπτυξη της οικονομίας.  

Καθώς θα ομαλοποιείται η ελληνική οικονομία, το 2014 θα είναι η πρώτη χρονιά θετικών ρυθμών ανάπτυξης, και οι τράπεζες θα επανέρχονται σε κανονικούς ρυθμούς λειτουργίας, έπειτα από μια περίοδο διόγκωσης των καθυστερήσεων και των επισφαλειών που αναμένεται να αυξάνονται με επιβραδυνόμενο ρυθμό ως το τέλος του νέου έτους. Από τις αρχές του 2015 αναμένεται να σταματήσουν να αυξάνονται τα καθυστερημένα δάνεια. Το τελευταίο θα καταστεί δυνατόν όχι μόνο επειδή ο σχηματισμός νέων καθυστερήσεων θα επιβραδυνθεί σημαντικά αλλά και διότι θα αρχίσει και πάλι η ροή τραπεζικής χρηματοδότησης προς την οικονομία. Η τάση αυτή θα ενταθεί και θα αποκτήσει μονιμότερο χαρακτήρα το 2015, που θα είναι η πρώτη χρονιά θετικής πιστωτικής επέκτασης στην οικονομία. Σημειώνεται ωστόσο ότι, ακόμη και στην περίοδο της μεγάλης κρίσης, οι επιχειρηματικές δανειοδοτήσεις με προοπτική δεν έπαψαν να ικανοποιούνται από τις τράπεζες.

Οι ελληνικές τράπεζες διαθέτουν σήμερα ικανοποιητικά αποθέματα κεφαλαίων και προβλέψεων για να αντιμετωπίσουν τις επισφάλειες, διατηρώντας ταυτόχρονα την κεφαλαιακή τους επάρκεια σε υψηλό επίπεδο. Η ρευστότητά τους όμως συνεχίζει να συναρτάται με την πορεία αποκατάστασης της εμπιστοσύνης. Σε αυτό θα βοηθήσει όχι μόνο η εδραίωση προοπτικών βιώσιμης ανάκαμψης της ελληνικής οικονομίας αλλά και η υπό διαμόρφωση τραπεζική ένωση της Ευρώπης, η οποία θα ενδυναμώσει τη σχέση των ελληνικών τραπεζών με τα ευρωπαϊκά δρώμενα έτσι ώστε η επιρροή των συνθηκών της ελληνικής οικονομίας στη σταθερότητα του ελληνικού τραπεζικού συστήματος να μην είναι πλέον τόσο καθοριστική όσο ήταν στο παρελθόν, και που μας οδήγησε εδώ που μας οδήγησε.

Το 2014 θα είναι ένα έτος-σταθμός, καθώς έχουν ήδη τεθεί τα θεμέλια της δημοσιονομικής και χρηματοοικονομικής σταθερότητας για την ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας. Η διαφύλαξη συνθηκών πολιτικής σταθερότητας είναι εκ των ων ουκ άνευ για να μπορέσουμε να δρέψουμε τους καρπούς των προσπαθειών και των θυσιών των Ελλήνων που υπέφεραν τα τελευταία χρόνια τις συνέπειες της μεγαλύτερης οικονομικής κρίσης που έπληξε ποτέ τη χώρα μας. Είναι λοιπόν αναγκαίο και η πολιτική αντιπαράθεση να επικεντρώνεται στο πώς θα χτίσουμε και θα εξασφαλίσουμε την πρόοδο και την ανάπτυξη της χώρας από εδώ και πέρα.

Ο κ. Γιάννης Κωστόπουλος είναι πρόεδρος της Alpha Bank.

Μια λύση πέρα από τη λιτότητα

Παπαδημητρίου Δημήτρης 

ΤΟ ΒΗΜΑ:  04/01/2014

 

Ολα τα σχέδια διάσωσης για τις χώρες του Ευρωπαϊκού Νότου στηρίζονται στην υπόθεση ότι με την πολιτική της λιτότητας μέσα σε λίγο χρόνο θα μπορέσουν να βάλουν σε τάξη τα δημοσιονομικά προβλήματά τους. Η πολιτική λιτότητας, μαζί με την εσωτερική υποτίμηση, υποτίθεται ότι θα λύσει αφενός το πρόβλημα χωρών-μελών της ευρωζώνης που έχουν υψηλά επίπεδα δημοσίου χρέους και αφετέρου το πρόβλημα ανταγωνιστικότητας απέναντι σε χώρες που είτε είναι πολύ περισσότερο παραγωγικές ή έχουν χαμηλότερο κόστος παραγωγής.

Κανένα σχέδιο διάσωσης όμως δεν μπορεί να αντιμετωπίσει το ουσιαστικό κεντρικό πρόβλημα - ότι οι χώρες με διαφορετικές δομές στην οικονομία τους μοιράζονται το ίδιο νόμισμα. Δίχως το δικό τους εθνικό νόμισμα ώστε να μπορούν να ξεπεράσουν τις δημοσιονομικές δυσκολίες που αντιμετωπίζουν μέσω μιας νομισματικής υποτίμησης, οι χώρες αυτές δεν έχουν παρά ελάχιστες βιώσιμες επιλογές - και οι ψηφοφόροι σε Γερμανία, Φινλανδία και Ολλανδία έχουν κουραστεί να πληρώνουν αυτό που παρουσιάζεται σαν έκτακτος λογαριασμός.

Ευκαιρία για αλλαγή οικονομικού μοντέλου

Προβόπουλος Γιώργος Α. 

ΤΟ ΒΗΜΑ:  04/01/2014 

Με βάση τα διδάγματα από την οικονομική κρίση και την κρίση δημόσιου χρέους, το σύστημα διακυβέρνησης στην Ευρώπη έχει βελτιωθεί τα τελευταία χρόνια, κυρίως με τη δημιουργία μηχανισμών στήριξης χωρών που αντιμετωπίζουν σοβαρές δυσκολίες χρηματοδότησης και την ενίσχυση της εποπτείας και του συντονισμού των δημοσιονομικών και οικονομικών πολιτικών. Αποφασιστικά βήματα έχουν γίνει επίσης προς την κατεύθυνση της δημιουργίας της τραπεζικής ένωσης. Η τελευταία αποτελεί τη σημαντικότερη ίσως θεσμική μεταρρύθμιση στην Ευρωπαϊκή Ενωση μετά τη δημιουργία του ευρώ. Οι προσπάθειες για τη συμπλήρωση της αρχιτεκτονικής της οικονομικής και νομισματικής ένωσης και την οικονομική προσαρμογή στις επί μέρους χώρες-μέλη συνεχίζονται από πιο στέρεη πλέον βάση.

Πού πάει η Ευρώπη, πού πάει η Ελλάδα;

Σημίτης Κώστας, Προβόπουλος Γιώργος Α., Κωστόπουλος Γιάννης Σπ., Μάριο Ντράγκι, Μουζέλης Νίκος , Σταθάκης Γιώργος, Χαρδούβελης Γκίκας Α., Μουρμούρας Γιάννης, Παπαδημητρίου Δημήτρης, Βαγιανός Δημήτρης

 

ΤΟ ΒΗΜΑ:  04/01/2014

 

Περισσότερη Ευρώπη και σχέδιο για ανάπτυξη

Ευκαιρία για αλλαγή οικονομικού μοντέλου

Λιγότερη εθνική κυριαρχία για πιο αποτελεσματική Ενωση

Μια λύση πέρα από τη λιτότητα

Ετος-σταθμός το 2014

Διέξοδος από την «ευρωσκλήρυνση» και τη λιτότητα

Προέχει η διευθέτηση των «κόκκινων» δανείων

Μια ανηφορική και ελπιδοφόρα αρχή

Γερμανία: Νέα κυβέρνηση, ίδια πολιτική

Οι 4 προκλήσεις για το Νότο της ΕΕ

Γερμανικός προτεσταντισμός και ελληνικός εθνολαϊκισμός

Γαλλία: Ο «μεγάλος ασθενής»

Βρετανία: Να μείνει ή να βγει από την ΕΕ;

To φάντασμα του ευρωσκεπτικισμού

5 σενάρια για την πορεία της Ευρωπαϊκής Ενωσης

Μαρία Δαμανάκη: Περάσαμε τον κάβο, αλλά πάμε με ρυθμό αραμπά...

Ούλριχ Μπεκ: Χρειαζόμαστε έναν υπερεθνικό πατριωτισμό

Πέτερ Μπόφινγκερ: Χρειαζόμαστε τολμηρούς πολιτικούς

Ντανιέλ Κον-Μπεντίτ: «Η τρόικα πρέπει να καταργηθεί»

Πώς οραματιζόμαστε την Ελλάδα του 2021

Ελληνες και ξένοι, άνθρωποι με ειδικό βάρος, δίνουν ο καθένας τη δική του εκδοχή για την εικόνα της χώρας ύστερα από επτά χρόνια 

• Ηλιας Μαγκλινης, Η Καθημερινή, 29/12/2013

Το 1921, εκατό χρόνια ακριβώς από το ξέσπασμα της Ελληνικής Επανάστασης, η χώρα βρισκόταν σε μια πολύ κρίσιμη ιστορική καμπή. Για την ακρίβεια, μολονότι προερχόταν από μια ολόκληρη δεκαετία θριάμβων (στρατιωτικών και μη), εξωστρέφειας και ταχέος εκσυγχρονισμού, απείχε ελάχιστο χρόνο από την καταστροφή, η οποία επήλθε, ως γνωστόν, το 1922. Σχεδόν εκατό χρόνια από τότε, και σχεδόν διακόσια από το 1821, η χώρα βιώνει και πάλι μια δύσκολη συνθήκη. Καθώς ανατέλλει το 2014, έχουμε αφήσει πίσω μας την εποχή της ευμάρειας και των επίπλαστων θριάμβων, έννοιες όπως «άνεργος», «απλήρωτος», «άστεγος», «χρέη», «ανέχεια» βρίσκονται στην ημερήσια διάταξη και παρότι οι αριθμοί στα λογιστικά βιβλία παρηγορούν ορισμένους, στην πραγματική, καθημερινή ζωή η θολούρα και η αβεβαιότητα παραμένουν, η οδύνη και η αγωνία περισσεύουν. Τι πρέπει και τι μπορεί να κάνουμε από δω και πέρα; Απέχουμε επτά μόλις χρόνια από τη συμπλήρωση των διακοσίων ετών από τον χρόνο της Εθνεγερσίας. Πόσο θα έχει αλλάξει τότε η Ελλάδα; Πώς μπορεί να κάνει έστω και μερικά βήματα μπροστά; Επ' αυτού ρωτήσαμε κάποιους ανθρώπους με ειδικό βάρος στον τομέα του ο καθένας, Ελληνες και ξένους, μάχιμους και βετεράνους. Ζητήσαμε να μας δώσουν μια δική τους εκδοχή του πώς φαντάζονται ή πώς θα ήθελαν να είναι η Ελλάδα κατά το σωτήριον έτος 2021. Επτά χρόνια δεν είναι πολλά. Δεν είναι και λίγα όμως προκειμένου να αποτολμήσουμε το βήμα μπροστά. Οχι όμως μόνον η δοκιμαζόμενη κοινωνία αλλά, πρωτίστως, η ελληνική πολιτική τάξη.

ΣXETIKA ΘEMATA

---

Ορθά οργανωμένη καθολική παιδεία_(...EΛΛAΔA...)
Περισυλλογή, ωρίμανση, αλλαγή νοοτροπίας_(...EΛΛAΔA...)
Σαν μια πελώρια βιβλιοθήκη..._(...EΛΛAΔA...)
Περισσότερη μουσική στην ψυχή μας_(...EΛΛAΔA...)
Πρότυπο καινοτομίας και δημιουργικότητας_(...EΛΛAΔA...)
Υγιέστερη, πιο αποτελεσματική αγορά_(...EΛΛAΔA...)
Με σύστημα e-γειας και πρωτεύουσα τα Κύθηρα_(...EΛΛAΔA...)
Η Ελλάδα δεν θα αλλάξει, αν δεν αλλάξουμε εμείς_(...EΛΛAΔA...)
Οικονομία πιο δίκαιη και πιο εύρωστη_(...EΛΛAΔA...)
Από τη βαθιά παρακμή στη νέα δημιουργία_(...EΛΛAΔA...)

Ούλριχ Μπεκ: Η Ελλάδα πέτυχε να μπει στον επόμενο... γύρο του ευρώ

Ο διάσημος γερμανός κοινωνιολόγος επικρίνει την πολιτική της Μέρκελ και εκτιμά ότι η ήπειρος οδηγείται προς την κατεύθυνση μιας γερμανικής Ευρώπης

«Η Ευρώπη μοιάζει με τον Τιτανικό, ο οποίος έχει υποστεί ισχυρό ρήγμα στο κύτος του» υπογραμμίζει ο γερμανός κοινωνιολόγος Ούλριχ Μπεκ

[Νίκος Χειλάς, ΤΟ ΒΗΜΑ: 24/06/2012]. Η Ελλάδα δεν είναι μοναχικό διαστημόπλοιο, χαμένο στο Διάστημα. Είναι αναπόσπαστο τμήμα της ευρωζώνης. Η έξοδός της από αυτήν θα προκαλούσε αυτόματα τον ακρωτηριασμό της Νομισματικής Ενωσης, ενδεχομένως και την πλήρη διάλυσή της. Αυτό υποστηρίζει στην παρακάτω συνέντευξη ο διάσημος γερμανός κοινωνιολόγος Ούλριχ Μπεκ. Το αποτέλεσμα των εκλογών της 17ης Ιουνίου, προσθέτει, απομακρύνει τον κίνδυνο της εξόδου. Αυτό όμως δεν φτάνει. Εξίσου επιτακτική είναι και η ανατροπή της πολιτικής της λιτότητας, καθώς και η αναδιανομή της δύναμης σε ευρωπαϊκό επίπεδο, που στη σημερινή της μορφή ευνοεί μία και μόνο χώρα: τη Γερμανία.

Η αναγκαιότητα ενός εθνικού μνημονίου

ΓΙΩΡΓΟΣ ΦΛΩΡΙΔΗΣ

ΤΟ ΒΗΜΑ, 3/6/2012

Ενα μήνα μετά τις εκλογές της 6ης Μαΐου, η συλλογική συνείδηση διαμορφώνεται μέσα από μία αντίφαση: παραμονή στο ευρώ με ταυτόχρονη απόρριψη του μνημονίου. Ενσωματωμένη στην εκλογική αντιπαράθεση, αυτή η αντίφαση εδράζεται από τη μια στον πραγματικό κίνδυνο εξόδου της χώρας από το ευρώ - μιας προοπτικής που προκαλεί φόβο - κι από την άλλη στην άποψη που υποστηρίζει την ύπαρξη μιας διεθνούς «μπλόφας», διασκεδάζοντας και κυρίως μεταθέτοντας τον φόβο. Ετσι η εθνική κρίση εμφανίζεται σαν ένας αγώνας μεταξύ εκβιαστών και εκβιαζομένων, με έντονο σασπένς και άδηλη κατάληξη.

Εδώ ακριβώς εντοπίζεται η τραγικότητα της υπόθεσης. Γιατί ούτε οι ξένοι εταίροι ούτε ο ελληνικός λαός - που επιχειρείται να παρουσιαστούν σαν ανταγωνιστές - επιδιώκουν το μοιραίο. Ωστόσο, το μοιραίο κινδυνεύει να προκύψει ως ακούσιο αποτέλεσμα της αμηχανίας, της αγκύλωσης και της αδράνειας -κυρίως της δικής μας. Σύμφωνα με μια πρόσφατα διατυπωμένη και εξόχως λαϊκίστικη αντίληψη, οι εταίροι - Ελληνες και Ευρωπαίοι - έχουν μεταβληθεί σε εχθρούς που, κατέχοντας πυρηνικά, αλληλοεκβιάζονται χωρίς φαινομενικά να τους απασχολεί η αλληλοκαταστροφή.

Σώστε την Ελλάδα από την καταστροφή

ΖΑΚ ΝΤΕΛΠΛΑ

ΤΟ ΒΗΜΑ, 3/6/2012

Ας κρατήσουμε την Ελλάδα στο ευρώ! Είναι αυτονόητο συμφέρον όλων. Εκείνοι που ελπίζουν στα πλεονεκτήματα μιας «Grexit» μιλούν με μεγάλη ελαφρότητα. Είναι έτοιμοι να πατήσουν ένα κουμπί με άγνωστες και πιθανότατα εξαιρετικά βαριές συνέπειες, σαν άλλοι Dr. Strangelove (σ.τ.μ.: ένας εκ των πρωταγωνιστών της μαύρης κωμωδίας του Στάνλεϊ Κιούμπρικ «SOS Πεντάγωνο καλεί Μόσχα»), και να πετάξουν την Ελλάδα και την Ευρώπη σε μια κατάσταση Αποκάλυψης. Γράφω αυτές τις γραμμές διότι αποτελεί ένθερμη επιθυμία μου να ευημερήσει η Ελλάδα και να παραμείνει στο ευρώ.

Ελληνες, το συμφέρον σας είναι ξεκάθαρο: εκτός του ευρώ θα χάσετε κάθε διεθνή χρηματοδότηση και οι τράπεζές σας θα καταρρεύσουν. Εκτός του ευρώ η προσαρμογή θα είναι πολύ χειρότερη από ό,τι στο ευρώ. Δεν υπάρχει λύση σύμφωνα με την οποία να διατηρήσετε τα επίπεδα ζωής σας του 2008, τα οποία χρηματοδοτούνταν μαζικά από την υπόλοιπη Ευρώπη. Η λογική λύση είναι μια μαζική ανακατανομή του ελληνικού χρέους σε 50 χρόνια και περισσότερη βοήθεια για τη μεταρρύθμιση της Ελλάδας. Ως αντάλλαγμα θα πρέπει να αποδεχθείτε να αλλάξετε εκ βάθρων το οικονομικό και κοινωνικό μοντέλο σας που χρεοκόπησε και να υιοθετήσετε τις καλύτερες ευρωπαϊκές πρακτικές (γιατί να μην εισαγάγετε το μοντέλο της Δανίας ή της Σουηδίας στην Ελλάδα;).

Ηθική Πολιτεία, πολιτική νοημοσύνη

ΓΙΩΡΓΗΣ ΓΙΑΤΡΟΜΑΝΩΛΑΚΗΣ

ΤΟ ΒΗΜΑ, 3/6/2012

Ο Σόλων, νομοθέτης, ποιητής και πατέρας της αθηναϊκής δημοκρατίας (638-558 π.Χ.) προσδιόρισε με τρόπο απλό και σαφή τα βασικά γνωρίσματα της ευνομίας και τηςδυσνομίας - οι όροι είναι παμπάλαιοι αλλά κατανοητοί ακόμη και σήμερα. Ο άδικος νους των ηγεμόνων του δήμου και η απληστία των αστών είναι που φθείρουν την πόλη. Η αυθάδεια και η έπαρση, η λεηλασία του δημόσιου πλούτου, η προσβολή των θεμελιωδών νόμων της Δίκης, η έλλειψη μέτρου οδηγούν στο δημόσιον κακόν και στην έμφυλον στάσιν. Η φυσική, κοσμική ισορροπία διαταράσσεται καθώς η ύβρις γεννά τον κόρον και την ολέθρια άτη. Ομως η ατιμασμένη Δίκη δεν λησμονεί: περιμένει έως ότου κάποια στιγμή επιβάλλει τη φρικτή τιμωρία. Αυτή η εξίσωση ότι η αφροσύνη και η έπαρση γεννούν το κακό και αυτό με τη σειρά του γεννά τιμωρία, δεν έχει θεολογική χροιά στον Σόλωνα. Δεν συνδέεται απλώς με την καταπάτηση θεϊκών εντολών - έχει να κάνει κυρίως με πολιτικές και οικονομικές ατασθαλίες. Η Πολιτεία, κατά τον Σόλωνα, είναι ένας οργανισμός ζωντανός που δεν μπορεί να ζήσει χωρίς μέτρα και κανόνες.

Ποια Ελλάδα θέλουμε;

Σε αυτό το ερώτημα των «Νέων Εποχών» καλούνται να απαντήσουν σήμερα και τις δύο επόμενες Κυριακές πολιτικοί, διανοούμενοι και ειδικοί επιστήμονες

TO BHMA:  03/06/2012

Μπορεί να υπάρξει μια δημιουργική Ελλάδα με ορθολογική παιδεία, με οικονομική ανάπτυξη, με φιλελεύθερο πνεύμα, με φαντασία και οράματα; Και αν ναι πώς και με ποιους;

Οσο πλησιάζουμε προς τις επαναληπτικές εκλογές της 17ης Ιουνίου και τα κόμματα υποχρεώνονται εκ των πραγμάτων να βαθύνουν τις επεξεργασίες και τις προτάσεις τους για την επόμενη ημέρα γίνονται σαφέστερες οι διαχωριστικές γραμμές και τα επίδικα ζητούμενα. Μέσα από το δίλημμα «υπέρ ή κατά του μνημονίου» που από πολλές πλευρές παρουσιάζεται να έχει ως συνέπεια το «μέσα ή έξω από το ευρώ» προβάλλει ένα βαθύτερο: Πώς θέλουμε να είναι η Ελλάδα από 'δώ και πέρα; Σε αυτό το ερώτημα των «Νέων Εποχών» καλούνται να απαντήσουν σήμερα και τις δύο επόμενες Κυριακές πολιτικοί, διανοούμενοι και ειδικοί επιστήμονες.

• Η αναγκαιότητα ενός εθνικού μνημονίου
• Σώστε την Ελλάδα από την καταστροφή
• Ηθική Πολιτεία, πολιτική νοημοσύνη

«Είναι η Ελλάδα χώρα της Ευρώπης;» ρωτάει με ειρωνεία ο Monde

Η γαλλική εφημερίδα γράφει ότι είμαστε λιγότερο Ευρωπαίοι από όσο φαινόμαστε

ΤΟ ΒΗΜΑ:  17/11/2011

Ενα ξεκάθαρο ερώτημα θέτει ο γαλλικός Μοnde στους αναγνώστες του: «Είναι η Ελλάδα χώρα της Ευρώπης»; Σε ένα δισέλιδο «αφιέρωμα» η εφημερίδα σημειώνει ότι η έξοδος από το ευρώ δεν είναι ταμπού και διηγείται την αμφιλεγόμενη ιστορία δύο αιώνων, μιας χώρας που ίσως είναι λιγότερο ευρωπαϊκή από όσο φαίνεται.

To άρθρο ξεκινά με τη ρήση του Βαλερί Ζισκάρ Ντ' Εστέν στα χρόνια του 1970: «Δεν μπορούμε να κλείσουμε την πόρτα στον Πλάτωνα», θέλοντας με αυτό τον τρόπο να δώσει το στίγμα της Ευρώπης και της άμεσης σχέσης που έχει με τον αρχαίο ελληνικό πολιτισμό.Στη συνέχεια παρατίθεται η σύγχρονη ελληνική ιστορία και η γέννηση μιας μικρής, αγροτικής χώρας στην άκρη της Ευρώπης, μιας χώρας που επέλεξε για συμβολικούς λόγους την Αθήνα για πρωτεύουσα, μιας χώρας που πέρασε πολέμους, διχασμούς, τη «Μεγάλη Ιδέα», την καταστροφή της Μικράς Ασίας, την πείνα της κατοχής, το αντάρτικο, την απελευθέρωση, τη δικτατορία των Συνταγματαρχών και τη Μεταπολίτευση.

Η πατρίδα στα χέρια μας

• Του Γιωργου Παγουλατου*, Η Καθημερινή, 02-05-10

Παγκόσμιο υπερθέαμα, σαν τις σφαγές των πρώτων χριστιανών στην αρένα, το ελληνικό δράμα συνεπαίρνει πλήθος διεθνών και εγχώριων παρατηρητών. Ορισμένοι έχουν μεταφέρει τα περιουσιακά τους στοιχεία στο εξωτερικό και απολαμβάνουν το ματς από την κερκίδα των επισήμων. Για ορισμένες «ελίτ» της χώρας, η κρίση συνιστά ένα ιδιότυπο χρηματιστήριο. Μεγάλα στοιχήματα εξουσίας παίζονται, η τράπουλα ξαναμοιράζεται, προσωπικές στρατηγικές οικοδομούνται. Ορισμένα από τα πρόσωπα που συνέβαλαν στην εθνική κατάντια ποντάρουν ξανά τα περισσεύματά τους στη ρουλέτα που γυρίζει.

Ατρωτοι μέσα στον χρόνιο κυνισμό τους, οι γνωμηγήτορες παρακολουθούν με τους φακούς της μικροπολιτικής. Πέφτει η δημοτικότητα Παπανδρέου; Θα ισχυροποιηθεί ο Σαμαράς; Θα επανακάμψουν οι Καραμανλικοί; Θα φαγωθεί ο τάδε για να έρθει ο δείνα; Διευθέτηση των θέσεων στο κατάστρωμα του Τιτανικού, από εκείνους που συνήθισαν να τα δίνουν όλα για ένα πρώτο τραπέζι πίστα.

Στο βάθος, η μεγάλη πλειονότητα των καθημερινών ανθρώπων, βουβοί, οργισμένοι, αγωνιούντες, υποψιάζονται ότι η πατρίδα τους δίνει ύστατη μάχη σωτηρίας. Αγρυπνοι στριφογυρίζουν στα κρεβάτια τους, ανίσχυροι παραδίδονται σε εξωφρενικές φήμες, απελπισμένοι συναισθάνονται το μέλλον να βουλιάζει κάτω από τα πόδια τους. Ψάχνουν κάτι να πιστέψουν, από κάπου να πιαστούν.

Κι οι πολιτικές δυνάμεις της χώρας για μια ακόμα φορά τους προδίδουν. Βουλευτές που σφυρίζουν αδιάφορα στην κατανομή των θυσιών, συνεχίζουν σαν τίποτα να μην έχει αλλάξει. Βολεμένοι συνδικαλιστές απεργούν εβδομαδιαίως, παραλύοντας την οικονομία της χώρας. Εναντίον τίνος; Δανείζομαι τα λόγια του καλού συναδέλφου Μάνου Ματσαγγάνη: «Δεν πιστεύω ότι θα βγούμε από την κρίση απεργώντας αλλά δουλεύοντας. Αλλωστε στη χώρα μας, εκείνοι που έχουν σοβαρούς λόγους να απεργήσουν συνήθως δεν μπορούν, οπότε απεργούν κυρίως όσοι το κάνουν εκ του ασφαλούς. Το θέαμα των συντεχνιών που διέλυσαν το Δημόσιο και μπλόκαραν κάθε μεταρρύθμιση τότε που είχαμε ακόμη καιρό, ενώ τώρα (ξανα)κατεβαίνουν στους δρόμους γιατί ”δεν φταίνε σε τίποτε για την κρίση”, μου είναι ειλικρινά απεχθές. Δεν θα ήθελα να είμαστε και εμείς ανάμεσά τους».

Μεγάλη φασαρία, ωραία κατάσταση. Τραμπούκοι του ΚΚΕ κρατούν ομήρους ξένους επιβάτες, μπλοκάρουν ξενοδοχεία διώχνοντας όσους τουρίστες έχουν απομείνει, στραγγαλίζουν επιχειρήσεις που αγωνιούν για την τουριστική περίοδο, αφήνοντας εργαζόμενους σε απόγνωση.

Από την άλλη μεριά, η Ν.Δ. κάνει την προσχηματική της αυτοκριτική. «Πράγματι, σε ορισμένες περιπτώσεις διαχειριστήκαμε απλώς το σύστημα αντί να το αλλάξουμε», είπε ο κ. Σαμαράς. Ετσι απλά συνόψισε τον απολογισμό μιας κυβέρνησης που μέσα σε 5 χρόνια φόρτωσε 80.000 ακόμα δημόσιους υπαλλήλους, 120 δισεκατομμύρια στο δημόσιο χρέος, και μερικά από τα χειρότερα σκάνδαλα, πριν τελικά εγκαταλείψει κακήν κακώς μισοβυθισμένο το πλοίο. Από τότε που ο αυτοκράτορας Χιροχίτο ανακοίνωσε τη συντριβή της Ιαπωνίας με τη φράση «η εξέλιξη του Πολέμου δεν απέβη κατ’ ανάγκην επωφελής», ποτέ η αλήθεια δεν διατυπώθηκε με οικονομικότερο τρόπο. Υποσχέθηκε να βάλει πλάτες ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Το μόνο που έχουμε δει είναι οι πλάτες ενός ικανού νέου ηγέτη που απομακρύνεται από τις εθνικές του ευθύνες.

Το σοβαρό τμήμα της Αριστεράς απαντά στην κρίση με αγωνιστικές επικλήσεις στις δυνάμεις της κοινωνικής και ριζοσπαστικής Ευρώπης. Ανέξοδη φυγή στην ανεύθυνη παραμυθία της ουτοπίας. Δεν εξηγεί πού θα βρεθούν τα λεφτά για να πληρωθούν μισθοί και συντάξεις όταν τα ξένα κεφάλαια εγκαταλείψουν τη χώρα, σε μια οικονομία με αρνητική εθνική αποταμίευση και ισχνές παραγωγικές δυνατότητες. Αλλοι πάλι επιμένουν ότι το πρόβλημά μας είναι μια οφθαλμαπάτη. Και ΗΠΑ και Βρετανία έχουν δημόσιο έλλειμμα σχεδόν σαν της Ελλάδας, λένε, κι η Ιταλία και το Βέλγιο έχουν παρόμοιο δημόσιο χρέος, κι η Ισπανία μεγάλο εξωτερικό έλλειμμα. Ξεχνούν βέβαια να αναφέρουν ότι μόνο η Ελλάδα τα έχει όλα αυτά μαζί, παρέα με το πιο χρεοκοπημένο ασφαλιστικό σύστημα και τη χειρότερη δυναμική δημόσιου χρέους σε όλη την Ευρώπη. Γι’ αυτό μας γρονθοκοπούν οι αγορές.

Πολιτικές δυνάμεις εγωπαθείς και αυτιστικές, που περιφρονούν την αλήθεια, απεχθάνονται τις ευθύνες, υπηρετούν την ευκολία, αναπαράγουν τις αυταπάτες. Είναι ίσως τραγική ειρωνεία ότι η σημαντικότερη πολιτική ομιλία των τελευταίων ετών, δόθηκε από τον πρωθυπουργό στην κοινοβουλευτική ομάδα του κόμματός του τη μαύρη Τρίτη 27 Απριλίου, μέρα υποβάθμισης του ελληνικού ομολόγου σε junk bond. Το ΠΑΣΟΚ βαρύνεται με προπατορικό αμάρτημα: εκτόξευσε το δημόσιο χρέος στη δεκαετία του ’80, κι έπειτα απέτυχε να το τιθασεύσει. Εισήγαγε κομματισμό και φαυλοκρατία στο Δημόσιο. Δημιούργησε πολλά από τα «κεκτημένα» που έστειλαν τα ασφαλιστικά Ταμεία στο κόκκινο και τις υγιείς επιχειρηματικές δυνάμεις της χώρας σε απελπισία. Συνδέθηκε με τη διαφθορά και κατασπατάληση του δημόσιου χρήματος.

Ομως η πατρίδα τώρα διεξάγει τη μάχη της επιβίωσης με την πολιτική ηγεσία που της έλαχε. Μια ηγεσία που, με όλα τα λάθη της, είναι έντιμη και αξιοπρεπής. Από κείνη εξαρτάται αν η μακρά πορεία οικονομικής σωτηρίας, που ξεκινά με θυσίες, ταπείνωση και πόνο, θα οδηγήσει σε μια νέα Ιθάκη ή σε μια νέα εθνική καταστροφή. Από κείνη, και από όλους εμάς.

* Ο κ. Γ. Παγουλάτος διδάσκει στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών

Ευρω-αμπαλάζ γενικής κρίσης

Tου Θανου Oικονομοπουλου, Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 17/5/2009

• Παρά τα όσα λένε (λέμε...), πως στις 7 Ιουνίου θα προτιμήσουν τις παραλίες από τις ευρωκάλπες, είναι σχεδόν σίγουρο πως τελικά θα τραβήξουν τον δρόμο προς τα εκλογικά τμήματα. Και η Ελλάδα θα καταγράψει, γι' άλλη μια φορά, το υψηλότερο ποσοστό συμμετοχής στις ευρωεκλογές απ' όλες τις άλλες χώρες - μέλη της Ε.Ε. Οχι, βέβαια, γιατί θα 'χουμε εκτιμήσει τη σημασία αυτών των εκλογών (ελάχιστοι το κάνουν σε ολόκληρη την ευρωπαϊκή ήπειρο, δυστυχώς), αλλά γιατί «δεν μας πάει» να μείνουμε αμέτοχοι σ' αυτό το κομματικοπολιτικό παιγνίδι, που από καιρό ήδη στήνεται γύρω από τη συγκεκριμένη κάλπη. Το δικό μας (κι ας το... βρίζουμε!) κόμμα θα θελήσουμε να ενισχύσουμε, για ν' αποκτήσει «πόντους» κι ερείσματα για το άλλο, το «μεγάλο παιγνίδι», που θα γίνει γύρω από τις εθνικές εκλογές. Οπου και σ' αυτό, ως οπαδοί περισσότερο και λιγότερο ως πολίτες, θα πάρουμε μέρος...

• Και να μη θέλεις να δεις τις ευρωεκλογές υπό αυτό το πρίσμα, δεν σ' αφήνουν. Στη «διαφορά» που θα καταγράψουν τα δύο μεγάλα κόμματα εξουσίας, από καιρό ποντάρουν οι ηγεσίες τους (το λένε κιόλας στα τηλεπαράθυρα οι εκπρόσωποί τους), για να 'χουν «επιχειρήματα», οι μεν ότι «αντέχουν, παρά την κρίση και την κόπωση από τη διακυβέρνηση...», οι δε πως «καταγράφηκε η δυσαρμονία μεταξύ κυβέρνησης κι εκλογικού σώματος!», για να πιέζουν ακόμη πιο «πειστικά» για προσφυγή στις εθνικές εκλογές, ελπίζοντας πως θα εξασφαλίσουν την κατάληψη της εξουσίας. Αυτό κατ' αρχήν -το τι... θα την κάνουν άπαξ και την καταλάβουν- θα το εξετάσουν εν καιρώ!

• Θα 'λεγε κανείς πως οι συνθήκες είναι τέτοιες που εξ αντικειμένου ευνοούν τα λεγόμενα «μικρά» κόμματα. Ενίσχυσή τους στις ευρωεκλογές (κάτι που είναι αναμενόμενο να γίνει σε κάποιο βαθμό) θα λειτουργούσε ως «μήνυμα» στους... μόνιμους διαχειριστές της εξουσίας. Να εκσυγχρονισθούν επί της ουσίας, ν' αλλάξουν τακτική και μεθόδους, να συνέλθουν μαθαίνοντας από τα παθήματά τους, ν' αποκτήσουν μέρος έστω της υπευθυνότητας που εν σπέρματι μόνο στις... προεκλογικές εξαγγελίες τους υπαινίσσονται.

• Μόνο, όμως, σε κάποιο βαθμό τολμούμε να προβλέψουμε πως θα συμβεί κάτι τέτοιο. Γιατί από τη συγκεκριμένη κατηγορία κομμάτων, το ένα ευαγγελίζεται επιστροφή σ' ένα στην πράξη αποτυχημένο παρελθόν, το άλλο δεν κρύβει πως... «βγήκε στον πηγαιμό» και δίχως καν «Ιθάκη» εύχεται το ταξίδι να μην τελειώσει ποτέ, εγκλωβισμένο σε μια κραυγαλέα έλλειψη ρεαλισμού, αποφυγή του όποιου συγκεκριμένου και θεοποίηση της θεωρητικής γενικότητας και πανικό μπροστά στα αιτήματα που δημιούργησε η (δημοσκοπική) επιτυχία του (επιτυχία εξ αντιδιαστολής: λόγω αγκύλωσης των αντιπάλων του), και το τρίτο δεν παύει με κάθε κίνησή του να διατρανώνει πως μοναδικός του στόχος είναι να πάψει να είναι... αποσυνάγωγο στην ίδια την «πολυκατοικία» που μένει, πως προσφέρεται (επ' ανταλλάγματι, βεβαίως) για «δεκανίκι».

• Το σκηνικό έχει ήδη στηθεί. Το «έργο» ποντάρει την όποια επιτυχία του στις εντυπώσεις της νύχτας των αποτελεσμάτων και μόνο, οι «θεατές» γνωρίζουν πως γι' άλλη μια φορά θα μείνουν πικραμένοι, απογοητευμένοι - παρά τις όποιες ιαχές και την «επιχειρηματολογία» ακουσθούν ένθεν κακείθεν με το που θα πέσει η αυλαία. Μας ζητούν σήμερα επιμόνως τη συμμετοχή μας (αν και κάποιοι, λογικά από την πλευρά τους, ποντάρουν στην αποχή, επειδή κρίνουν πως κατά κύριο λόγο θα πλήξει τον αντίπαλο, αυτόν που «έρχεται»...), το πρωί της άλλης μέρας όμως, η επιθυμητή ψήφος μας θα κριθεί είτε ως «χαλαρή» (αλλά επί της ουσίας αδιάφορη), είτε ως αποτέλεσμα της «πόλωσης και της παραπληροφόρησης». Μονά - ζυγά, εμείς πάλι θα 'μαστε οι... χαμένοι.

• Στο επιφαινόμενο, στο... αμπαλάζ δίνεται η έμφαση αυτής της ευρωπροεκλογικής εκστρατείας, στις εντυπώσεις στο καθαρά «εθνικό επίπεδο» της πολιτικής (φαίνεται και από τη «μανία» των αρχηγών για «λαμπερά ονόματα» για την ευρωλίστα, όπως επίσης και από την ουσιαστική υποβάθμιση της σημασίας της, που εκπέμπεται από τις υποσχέσεις σε όποια πρόσωπα της κεντρικής πολιτικής σκηνής δεχθούν να συμπεριληφθούν πως στις «κανονικές» εκλογές θα είναι και πάλι υποψήφιοι στις εκλογικές τους περιφέρειες!). Στο «εθνικό επίπεδο», χωρίς όμως τον... παραμικρό προβληματισμό για τα μεγάλα και πιεστικά προβλήματα που εμφανίζει αυτό το «επίπεδο»!

• Κουβέντα, επί της ουσίας, για την τρομακτική εκφυλιστική αδράνεια του «συστήματος» και του πολιτικού προσωπικού που το στελεχώνει. Ούτε λόγος για την άκρως επικίνδυνη έλλειψη πολιτικών, αλλά και θεσμικών (το «κόλπο» με το κλείσιμο της Βουλής κραυγάζει...) «σταθερών», για τη βροντώδη ανυπαρξία αποτελεσματικών, «απρόσωπων» δικλίδων ασφαλείας - λες και η δημοκρατία μας... εξαντλείται με την κάθε 4 χρόνια (στη θεωρία - γιατί στην πράξη...) προσφυγή στην έρμη «λαϊκή κυριαρχία»! Καμιά ανησυχία για την απουσία της πολιτικής (όχι κομματικής) σκέψης και δράσης, για τη διαπλοκή και την αδιαφάνεια που... παίζουν τον ρόλο των μόνων «σταθερών» μιας κοινωνίας που... εκτός από κόμματα, σκοπιμότητες και δόλια συμφέροντα, κατοικούν και οι προσδοκίες ενός ολόκληρου λαού...

ΚΡΑΥΓΗ ΑΓΩΝΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΤΗΣ ΓΝΩΣΗΣ

Επτά επείγουσες μεταρρυθμίσεις στον τομέα της έρευνας προτείνουν 22 κορυφαίοι ακαδημαϊκοί δάσκαλοι

Την ίδια ώρα που οι μεγάλες ευρωπαϊκές δυνάμεις συνεκτιμώντας το ποιοτικό έλλειμμα που έχουν σε σύγκριση με τις ΗΠΑ στον τομέα της έρευνας, αναζητούν τρόπο για να περιορίσουν τη «διαρροή εγκεφάλων» προς τα ισχυρά επιστημονικά κέντρα, στην Ελλάδα τα πράγματα ακόμα λιμνάζουν. Μόνο στις ΗΠΑ, οι Ελληνες καθηγητές πανεπιστημίου ξεπερνούν τους 3.000, ενώ πάνω από 15.000 Ελληνες διαπρέπουν σε πανεπιστήμια και ερευνητικά κέντρα χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Πού βρίσκεται σήμερα η έρευνα στη χώρα μας; Γιατί χιλιάδες νέοι, λαμπρά μυαλά με κέφι για δουλειά, αναζητούν καλύτερη τύχη στο εξωτερικό «αρνούμενοι» να επιστρέψουν; Μήπως γιατί εδώ δεν μπορούν να έχουν ούτε τα στοιχειώδη μέσα; Μήπως γιατί η χρηματοδότηση για το επιστημονικό έργο τους είναι ασήμαντη; Μήπως φταίει ότι για να μπορέσουν να επιτύχουν τον στόχο τους πρέπει να συγκρουσθούν με τους μανδαρίνους της δημόσιας διοίκησης και να συνδιαλλαγούν με τυπολάτρες γραφειοκράτες; Μήπως έχουν απαυδήσει να βλέπουν φοιτητές να κάνουν κατάληψη και να μην τους αφήνουν να πάνε στο γραφείο τους, σε μια τριτοβάθμια εκπαίδευση που τρεκλίζει από την αποφασιστικότητα των ολίγων; Τα παραπάνω είναι μερικοί από τους λόγους. Την ανάγκη για λήψη άμεσων μέτρων για την αναβάθμιση της έρευνας στη χώρα μας, την αναζωογόνηση του έμψυχου δυναμικού, ζητούν με αγωνιώδη παρέμβασή τους 22 επιφανείς πανεπιστημιακοί με σημαντικές περγαμηνές και λαμπρό έργο διεθνώς. «Για την Ελλάδα δεν υπάρχει μέλλον χωρίς έρευνα» αναφέρουν, τονίζοντας ότι στην Ελλάδα η επιστημονική έρευνα παραμένει στο περιθώριο και ο ρόλος της είναι υποτονικός διότι, μεταξύ άλλων, οι πολίτες αλλά και η ηγεσία δεν έχουν συνειδητοποιήσει τη ζωτική ανάγκη για βασική και εφαρμοσμένη έρευνα, ιδίως στη σημερινή κοινωνία της γνώσης και του ανταγωνισμού. Μιλάμε για το μέλλον το δικό μας και των παιδιών μας δηλαδή.

«...Παρά τις αντιξοότητες, έρευνα υψηλού επιπέδου διεξάγεται στην Ελλάδα σε πολλά γνωστικά αντικείμενα. Αυτό σημαίνει ότι υπάρχουν οι βάσεις για ένα ποιοτικό άλμα που θα φέρει τη χώρα στο προσκήνιο των επιστημονικών και τεχνολογικών εξελίξεων. Προς αυτήν την κατεύθυνση είναι απαραίτητο και επείγον να ικανοποιηθούν ορισμένες βασικές προϋποθέσεις, σημαντικότερες των οποίων είναι οι εξής:

1. Υπηρεσιακός υφυπουργός

Κοινωνική και πολιτική συναίνεση, για την εθνική σπουδαιότητα της έρευνας και για ένα μακροχρόνιο πλαίσιο οργάνωσης, συντονισμού και εποπτείας της, το οποίο βέβαια πρέπει να αφήνει μεγάλα περιθώρια πρωτοβουλιών στους ερευνητές. Ενδεχομένως θα συνέβαλλε στη διαμόρφωση της απαραίτητης αυτής συναίνεσης η δημιουργία μιας θέσης υπηρεσιακού υφυπουργού παρά τω πρωθυπουργώ με μακρά θητεία και ουσιαστικές αρμοδιότητες, στην οποία θα διορίζονται ερευνητές με κύρος, προσήλωση στην ποιότητα και επιτυχή διοικητική εμπειρία.

2. Ερευνητικό δυναμικό

Το σημαντικότερο επιστημονικό κεφάλαιο της Ελλάδας είναι η ύπαρξη μεγάλου αριθμού εξαίρετων Ελλήνων επιστημόνων, οι οποίοι εργάζονται στο εξωτερικό αλλά και στην Ελλάδα. Για τους επιστήμονες της Ελλάδος απαιτείται να θεσπιστούν συγκεκριμένα μέτρα που θα αναγνωρίζουν και θα ανταμείβουν το έργο τους, όπως:

Αξιοπρεπείς αμοιβές αντίστοιχες με εκείνες των ξένων πανεπιστημίων, ενιαία διαδικασία εκλογής και προαγωγής και, συνακόλουθα, ισότιμη μισθολογική μεταχείριση των ερευνητών στα Ερευνητικά Κέντρα (ΕρΚ) με τα αντίστοιχα μέλη ΔΕΠ των Πανεπιστημίων, δυνατότητα των πανεπιστημιακών τμημάτων να απονέμουν σε ερευνητές ΕρΚ τον τίτλο του Συνεργαζόμενου Μέλους ΔΕΠ και τα αντίστοιχα ακαδημαϊκά προνόμια, απονομή βραβείων Ερευνητικής και Πανεπιστημιακής Εκπαιδευτικής Αριστείας, απονομή του τίτλου του Διακεκριμένου Καθηγητού ή Ερευνητού (με μεγαλύτερο μισθό) έπειτα από αξιολόγηση από διεθνή επιτροπή.(...)

3. Χρηματοδότηση

Η κρατική χρηματοδότηση, χωρίς την οποία δεν υπάρχει έρευνα, πρέπει να είναι επαρκής, προβλέψιμη, να αμείβει την αποδοτικότητα, να εστιάζεται εκεί όπου υπάρχει ποιότητα και να έχει σταθερούς κανόνες και σαφείς διαδικασίες (για παράδειγμα, οι προκηρύξεις ανταγωνιστικών προγραμμάτων να γίνονται ανελλιπώς και σε τακτά χρονικά διαστήματα). (...)

4. Ομαλή λειτουργία ΑΕΙ

Η διαστρέβλωση και εκμετάλλευση της έννοιας του ακαδημαϊκού ασύλου πρέπει να αντιμετωπισθεί με αποφασιστικότητα (...). Η παραβίαση της ομαλής λειτουργίας των ερευνητικών φορέων, η οποία κορυφώνεται με τις καταλήψεις στα Πανεπιστήμια, δεν έχει θέση σε μια δημοκρατία και θα πρέπει να αποδοκιμάζεται απερίφραστα απ' όλες τις πολιτικές δυνάμεις, ώστε να εκλείψει οριστικά.

5. Αξιολόγηση

Αυτή αποτελεί μια «εκ των ων ουκ άνευ» προϋπόθεση για την ποιοτική αναβάθμιση της έρευνας. Απαιτείται, κατά το πρότυπο της διεθνούς πρακτικής, άμεση και ουσιαστική συγκριτική αξιολόγηση ομοειδών τμημάτων Πανεπιστημίων και Ινστιτούτων ΕρΚ, με ευρεία δημοσιοποίηση των πορισμάτων και συγκέντρωση πόρων εκεί όπου διαπιστώνεται έργο υψηλής ποιότητας. Αλλες, μικρότερες μονάδες -όπως κλινικές και εργαστήρια- θα πρέπει επίσης να αξιολογούνται και να αμείβονται ανάλογα με την αποδοτικότητά τους και την ποιότητά τους.

Η διαδικασία εκλογής, προαγωγής και περιοδικής αξιολόγησης όλων των ερευνητών σε Πανεπιστήμια και ΕρΚ θα πρέπει να θεσμοθετηθεί στον εσωτερικό κανονισμό και να ακολουθεί την πρακτική και τα κριτήρια των κορυφαίων διεθνώς Πανεπιστημίων(...).

6. Αυτοτέλεια

Είναι απαραίτητο να απλοποιηθεί δραστικά η σχετική νομοθεσία, ιδίως αυτή που αφορά τη λειτουργία των Πανεπιστημίων, με στόχο την αυτοδιοίκηση και τη μείωση της γραφειοκρατίας. Απαιτείται η άμεση μεταφορά ακαδημαϊκών, διοικητικών και οικονομικών αρμοδιοτήτων από το ΥπΕΠΘ στα Πανεπιστήμια, με εκσυγχρονισμό και απλοποίηση του απαραίτητου οικονομικού ελέγχου. Η φοιτητική συμμετοχή στη διοίκηση των Πανεπιστημίων πρέπει να εξισωθεί με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.

7. Νέοι επιστήμονες

Απαιτείται συντονισμένη προσπάθεια από καταξιωμένους επιστήμονες, την πολιτεία και τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης, ώστε να περάσει στη νέα γενιά το μήνυμα ότι ο δρόμος της επιστημονικής έρευνας, με τον οποίο συνδέονται ενδογενώς η αξιοκρατία, η ανιδιοτέλεια και η συνεχής αναζήτηση της αλήθειας, αποτελεί πρότυπο δημιουργικής ζωής. Για να παραμείνουν δε στον δρόμο αυτό όσοι νέοι επιστήμονες έχουν την επιθυμία και το απαραίτητο ταλέντο, πρέπει να ληφθούν συγκεκριμένα μέτρα, όπως:

Δημιουργία του θεσμού του Μεταδιδακτορικού Εταίρου και χορήγηση σχετικών υποτροφιών, παροχή ειδικών ερευνητικών χορηγιών, με βάση την επιστημονική αριστεία, που θα απευθύνονται μόνο σε νέους ερευνητές, μείωση διοικητικών και διδακτικών καθηκόντων για πρωτοδιοριζόμενα νέα μέλη ΔΕΠ.

Πιστεύουμε ότι οι παραπάνω θέσεις, η ορθότητα των οποίων είναι σε μεγάλο βαθμό προφανής, υποστηρίζονται από τη συντριπτική πλειοψηφία των Ελλήνων ερευνητών. Η υλοποίηση των προτεινόμενων αλλαγών είναι εξαιρετικά επείγουσα. Αν δεν υλοποιηθούν ταχύτατα, το κόστος για τη χώρα θα είναι τεράστιο, και μάλλον δεν θα έχει πλέον νόημα ενδεχόμενη καθυστερημένη εφαρμογή τους».

Οι πανεπιστημιακοί που συνέταξαν την επιστολή

Αγγελίδης Σωκράτης, πρώην καθηγητής ΕΜΠ, ιδιοκτήτης Γραφείου Μελέτης και Επίβλεψης Μεγάλων Τεχνικών Εργων.

Γραμματικάκης Γιώργος, ομότιμος καθηγητής Φυσικής στο Πανεπιστήμιο Κρήτης και πρώην πρύτανης του Πανεπιστημίου Κρήτης.

Δαφέρμος Μιχάλης, Reader στο Τμήμα Θεωρητικών Μαθηματικών και Μαθηματικής Στατιστικής του Πανεπιστημίου του Cambridge.

Δημόπουλος Σάββας, καθηγητής Θεωρητικής Φυσικής στο Πανεπιστήμιο του Stanford, μέλος της Αμερικανικής Ακαδημίας Τεχνών και Επιστημών.

Ηλιόπουλος Γιάννης, θεωρητικός φυσικός, ομότιμος διευθυντής Ερευνών, ‚cole Normale Sup�riere (Παρίσι), μέλος της Γαλλικής Ακαδημίας Επιστημών και αντεπιστέλλον μέλος της Ακαδημίας Αθηνών.

Καφάτος Φώτης, πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Ερευνας, καθηγητής και διατελέσας καθηγητής των Πανεπιστημίων Harvard, Αθηνών, Κρήτης και Imperial College Λονδίνου. Πρώην γενικός διευθυντής του Ευρωπαϊκού Εργαστηρίου Μοριακής Βιολογίας, μέλος της Εθνικής Ακαδημίας Επιστημών των ΗΠΑ, της Αμερικανικής Ακαδημίας Τεχνών και Επιστημών, της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας και της Ποντιφικής Ακαδημίας.

Κόλλιας Γιώργος, δρ Βιολoγίας, πρόεδρος και επιστημονικός διευθυντής του Ερευνητικού Κέντρου Βιοϊατρικών Επιστημών «Αλέξανδρος Φλέμιγκ».

Κεχρής Αλέκος, καθηγητής Μαθηματικών στο California Institute of Technology.

Μελάς Αντώνης, καθηγητής Μαθηματικών στο Μαθηματικό Τμήμα του Πανεπιστημίου Αθηνών.

Μοσχοβάκης Γιάννης, καθηγητής Μαθηματικών στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας - Λος Αντζελες (UCLA), ομότιμος καθηγητής Μαθηματικών του Πανεπιστημίου Αθηνών και αντεπιστέλλον μέλος της Ακαδημίας Αθηνών.

Μουτσόπουλος Χαράλαμπος Μ., καθηγητής Παθολογίας στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών.

Μπούρας Νίκανδρος, καθηγητής Ψυχιατρικής στο King's College του Πανεπιστημίου του Λονδίνου.

Νανόπουλος Δημήτρης, ακαδημαϊκός, «διακεκριμένος καθηγητής» Θεωρητικής Φυσικής στο Πανεπιστήμιο Texas A&M, επικεφαλής του Houston Advanced Research Center Astroparticle Physics Group και πρόεδρος του Εθνικού Συμβουλίου Ερευνας και Τεχνολογίας (ΕΣΕΤ).

Οικονόμου Λευτέρης, ομότιμος καθηγητής Φυσικής στο Πανεπιστήμιο Κρήτης, συνεργαζόμενος ερευνητής στο Ιδρυμα Τεχνολογίας και Ερευνας (ΙΤΕ).

Ουζούνογλου Νικόλαος, καθηγητής στο Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών του ΕΜΠ.

Παπαδημητρίου Χρήστος, καθηγητής Πληροφορικής στην τιμητική έδρα C. Lester Hogan, Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας στο Berkeley, μέλος της Αμερικανικής Ακαδημίας Τεχνών και Επιστημών, της Εθνικής Ακαδημίας των Μηχανικών των ΗΠΑ, καθώς και της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας.

Παπάζογλου Βασίλης, καθηγητής στη Σχολή Μηχανολόγων Μηχανικών του ΕΜΠ, μέλος της ανεξάρτητης διοικητικής αρχής «Διασφάλισης Ποιότητας Ανώτατης Εκπαίδευσης» (ΑΔΙΠ).

Παπαθεοδώρου Γιώργος Ν., δρ Χημείας, «διακεκριμένο μέλος» του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Ερευνας (ΙΤΕ), διατελέσας καθηγητής του Πανεπιστημίου Πατρών και Ερευνητής του Argonne National Laboratory.

Στεφανής Κωνσταντίνος, ομότιμος καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών, ακαδημαϊκός, διευθυντής του Ερευνητικού Πανεπιστημιακού Ινστιτούτου Ψυχικής Υγιεινής (ΕΠΙΨΥ), αντιπρόεδρος του Ιδρύματος Ιατροβιολογικών Ερευνών της Ακαδημίας Αθηνών (ΙΙΒΕΑΑ), πρώην πρόεδρος της Παγκόσμιας Ψυχιατρικής Εταιρείας (WPA), πρώην υπουργός Υγείας.

Τσίχλης Φίλιππος, καθηγητής Αιματολογίας και Ογκολογίας στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Tufts, διευθυντής του Κέντρου Μοριακής Ογκολογίας και του Αντικαρκινικού Κέντρου του Πανεπιστημίου Tufts, Βοστόνη, Μασαχουσέτη.

Φωκάς Αθανάσιος, ακαδημαϊκός, καθηγητής Μαθηματικών στο Τμήμα Εφαρμοσμένων Μαθηματικών και Θεωρητικής Φυσικής του Πανεπιστημίου του Cambridge.

Χριστοδούλου Δημήτρης, καθηγητής Μαθηματικών και Φυσικής στο Ομοσπονδιακό Πολυτεχνείο της Ζυρίχης (ΕΤΗ), μέλος της Αμερικανικής Ακαδημίας Τεχνών και Επιστημών και της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας Επιστημών.

Η ΕΜΠΛΟΚΗ ΤΩΝ ΑΜΕΡΙΚΑΝΩΝ ΚΑΙ ΟΙ ΔΙΣΤΑΓΜΟΙ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ!

Δεν προλάβαμε να νευριάσουμε περισσότερο, ούτε να στείλουμε κανένα σκουντ εναντίον των Αμερικανών, και ήρθε η "επίσημη" αντίδραση στις προκλητικές δηλώσεις. Δεν αναγνωρίζουν επίσημα την «μακεδονική» γλώσσα και εθνότητα. Μετά τον θόρυβο, το Στέιτ Ντιπάρτμεντ μάζεψε τον βοηθό υπουργό Εξωτερικών, αρμόδιο για ευρωπαϊκές υποθέσεις, Ντάνιελ Φριντ (φωτογραφία) και τις προκλητικές δηλώσεις του.

Σε διευκρινιστική δήλωση του αναπληρωτή εκπροσώπου του αμερικανικού ΥΠΕΞ, Τομ Κέισι, επισημαίνεται ότι «οι ΗΠΑ δεν παρέχουν επίσημη αναγνώριση γλώσσας ή εθνότητας και κάθε συζήτηση περί μακεδονικής γλώσσας ή εθνότητας δεν πρέπει να έχει καμία συνέπεια στην επίλυση του ζητήματος της ονομασίας μεταξύ Ελλάδας και "Μακεδονίας"». Επίσης στη δήλωση σημειώνεται ότι η Ουάσιγκτον «συνεχίζει να ενθαρρύνει και τις δυο πλευρές να παραμείνουν εμπλεκόμενες στη διαδικασία του ΟΗΕ και να συνεχίσουν να εργάζονται προς μια κοινά αποδεκτή λύση το ταχύτερο δυνατό»...

Αυτό βεβαίως δεν απαλλάσσει τους Αμερικανούς που κάθε τόσο βάζουν και κάποιον κυβερνητικό αξιωματούχο να πει μερικές κοτσάνες κι αν πιάσουν... έπιασαν, αλλιώς κάνουν μια διάψευση, ας πούμε, ή επανόρθωση και καθαρίσανε. Αλλά ποιος να τους μιλήσει - η Μπακογιάννη; Αυτή μάλλον συγγνώμη θα ζητήσει που δεν στάθηκε στη "γραμμή" της κυρίας Κοντολίζας Ράις!

Μάθε πρώτα ιστορία κύριε Ντάνιελ Φριντ κι έλα μετά να μετρηθούμε. Υπάρχει όμως και το άλλο: με τούτα και μ' εκείνα, οι Αμερικανοί εμπλέκονται και η στάση της ελληνικής κυβέρνησης φαίνεται να "διευκολύνει" αυτή την εμπλοκή. Θα πρέπει η Ελλάδα να περιχαρακώσει τις οποιεσδήποτε συζητήσεις στο πλαίσιο που ορίζεται από τον ΟΗΕ και να κλείσει τ' αυτιά στις παρεμβάσεις των Αμερικανών. Αλλά με δηλώσεις σαν κι αυτή της Μπακογιάννη, μην περιμένουμε και πολλά πράγματα.

Η ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ Ο ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΟΣ ΛΑΟΣ ΥΠΑΡΧΟΥΝ!

Σε ενημέρωση ξένων δημοσιογράφων στο Κέντρο Ανταποκριτών Ξένου Τύπου της Ουάσιγκτον, η οποία αφορούσε τη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ, ο βοηθός υπ. Εξωτερικών Ντάνιελ Φριντ, μιλώντας στην εισαγωγή του για τα αποτελέσματα της συνόδου, χαρακτήρισε ένα από τα «δύσκολα» θέματα αυτό της ΠΓΔΜ, προσθέτοντας όμως ότι και ως προς αυτό υπάρχει τρόπος να προχωρήσουμε προς λύση και οι ΗΠΑ υποστηρίζουν τις συνεχιζόμενες προσπάθειες για την επίλυση του θέματος του ονόματος.

Απαντώντας σε ερώτηση Έλληνα ανταποκριτή για "επονομαζόμενες γλώσσα και εθνότητα", οΦριντ είπε ότι "Η μακεδονική γλώσσα και ο μακεδονικός λαός υπάρχουν, δεν είναι επονομαζόμενοι". Στο πλαίσιο αυτό, πρόσθεσε ότι η γλώσσα διδάσκεται στη Σχολή των Διπλωματών του Στέιτ Ντιπάρτμεντ και ως παράδειγμα ανέφερε ότι τώρα έχει προστεθεί και βοσνιακή γλώσσα, ενώ ίσως προστεθεί και γλώσσα Μαυροβουνίου.

Μιλώντας ως πρώην ιστορικός, είπε ο Φριντ, αυτά κωδικοποιούνται μέσα από ιστορικές διαδικασίες. "Αυτό, όμως, δεν έχει σχέση με την ιστορική επαρχία της Μακεδονίας που είναι διαφορετική από τη σημερινή χώρα της Μακεδονίας. Η κυβέρνηση των Σκοπίων, όπως την αποκαλεί η Ελλάδα, ή της Μακεδονίας, όπως την αποκαλούμε οι Αμερικανοί, δεν εγείρει διεκδικήσεις". Σημείωσε ότι εντέλει οι λαοί προσδιορίζουν τον εαυτό τους και συμπλήρωσε ότι ο ίδιος δεν είναι διαπραγματευτής, ούτε ανθρωπολόγος, για να μιλήσει για θέματα εθνοτήτων.

Έχοντας απαντήσει και σε άλλες ερωτήσεις, κατέληξε περιγράφοντας την Ελλάδα ως σύμμαχο και καλό φίλο. Στις δηλώσεις του στο πλαίσιο της αποτίμησης της πρόσφατης συνόδου κορυφής του ΝΑΤΟ, και απαντώντας σε σχετικές ερωτήσεις, τόνισε μεταξύ άλλων: «Η θέση των ΗΠΑ είναι γνωστή. Επιθυμούσαμε να δοθεί πρόσκληση στη Μακεδονία, είτε με βάση την πρόταση Νίμιτς, είτε ως FYROM. Η Ελλάδα δεν το δέχθηκε αυτό. Πάντως, η Ελλάδα έχει ξεκαθαρίσει ότι επιθυμεί λύση στο θέμα του ονόματος. Και η μακεδονική κυβέρνηση έχει καταστήσει σαφές ότι θέλει λύση στο θέμα του ονόματος. Και οι δυο πλευρές θέλουν να προχωρήσουν μπροστά. Και αυτό κατέστη σαφές στη διάρκεια των συζητήσεων που είχαμε και είχε και ο πρόεδρος Μπους με τους Μακεδόνες ηγέτες. Και κατέστη σαφές και στις συζητήσεις που είχε η υπουργός Ράις και εγώ με την Ελληνίδα υπουργό Εξωτερικών.

Είναι σαφές ότι και οι δυο κυβερνήσεις δεν επιθυμούν να εισέλθουν σε ένα κύκλο εκατέρωθεν επίρριψης ευθυνών. Και νομίζω ότι αυτό αντικατοπτρίζεται στα ΜΜΕ των Σκοπίων. Οι Μακεδόνες θέλουν να προχωρήσουν. Είναι φυσικά απογοητευμένοι, αλλά χαιρετίζω την εποικοδομητική τους προσέγγιση. Και ειλικρινά βλέπω με ικανοποίηση ότι η ελληνική κυβέρνηση δείχνει έτοιμη να εμπλακεί εντατικά.

Πρόθεσή μας είναι να προσπαθήσουμε. Δεν πρόκειται να παραιτηθούμε. Υποστηρίζουμε τη διαδικασία Νίμιτς. Ο κ. Νίμιτς - δεν μπορώ να μιλήσω για αυτόν - αλλά νομίζω ότι είναι έτοιμος να εμπλακεί, και σίγουρα δεν προτίθεται να αποχωρήσει. Θέλουμε να προχωρήσουμε». Αναφερόμενος στην τηλεφωνική επικοινωνία που είχε με την Ντόρα Μπακογιάννη, ο Φριντ δήλωσε πως σε αυτή «επιβεβαίωσε το αμερικανικό ενδιαφέρον για να προχωρήσουμε μπροστά. Ήμουν πολύ ικανοποιημένος με αυτό το τηλεφώνημα. Νομίζω ότι είναι σημαντικό να προετοιμαστούμε για να προχωρήσουμε. Υπάρχουν πολλές ευκαιρίες για επίρριψη ευθυνών και παραλυσία. Ας μην τις ακολουθήσουμε».

Απαντώντας σε άλλη ερώτηση ο Αμερικανός βοηθός υπ. Εξωτερικών τόνισε ότι δεν προτίθεται να συζητήσει τα θετικά ή μη θετικά στοιχεία της πρότασης Νίμιτς. «Υποστηρίζουμε τη διαδικασία του ΟΗΕ. Το ίδιο κάνουν η Ελλάδα και η Μακεδονία. Φυσικά, νομίζαμε και ελπίζαμε ότι θα υπήρχε πρόσκληση προς τη Μακεδονία. Το είπαμε. Αυτή παραμένει η άποψή μας. Δεν βλέπω κανέναν λόγο να απολογηθώ για τον πολύ ενεργό αμερικανικό ρόλο. Όπως γνωρίζετε, έχουμε ενθαρρύνει τα Σκόπια να διαπραγματευθούν με καλή πίστη. Ενθαρρύναμε τους Έλληνες να κάνουν το ίδιο. Δεν παίρνουμε θέση. Η δική μας πλευρά είναι η πλευρά της επίλυσης με κοινά αποδεκτούς όρους. Χαίρομαι που οι ΗΠΑ υποστηρίζουν τον κ. Νίμιτς, και προτιθέμεθα να το πράξουμε και στο μέλλον».

«Ο εθνικισμός στα Βαλκάνια, και η Ελλάδα το γνωρίζει αυτό πολύ καλά, έχει προκαλέσει πολέμους, αιματοχυσίες, φόνους και αποσταθεροποίηση. Και νομίζω ότι ο εθνικισμός αποτελεί σοβαρό κίνδυνο» δήλωσε ο Ντάνιελ Φριντ στη συνέντευξη που παραχώρησε στους ξένους δημοσιογράφους.

«Όταν μίλησα για Μακεδόνες πατριώτες, αναφερόμουν σε μια χώρα που είναι ένα επιτυχημένο πολυεθνικό κράτος με Μακεδόνες και Αλβανούς στην κυβέρνηση και την αντιπολίτευση. Χάρις στο πλαίσιο της Οχρίδας, η κυβέρνηση στα Σκόπια απέφυγε ένα σημαντικό εσωτερικό πρόβλημα, ίσως ακόμη και εμφύλιο πόλεμο. Μεταξύ όλων των κρατών που προήλθαν από τη Γιουγκοσλαβία, η Μακεδονία υπήρξε η πιο επιτυχής στην αποφυγή αυτού ακριβώς του ακραίου εθνικισμού.

Η κυβέρνηση στα Σκόπια, η μακεδονική κυβέρνηση, κοιτάζει προς ένα μέλλον στην Ευρώπη και ένα μέλλον στο ΝΑΤΟ. Με αυτό τον τρόπο απορρίπτει τον εθνικισμό που έφερε τόσο πόνο στα Βαλκάνια. Στο μέλλον, το πεπρωμένο είναι μια Μακεδονία που θα βρίσκεται στην Ευρώπη και μια Ελλάδα που είναι ήδη στην Ευρώπη, να είναι φίλοι και εταίροι. Αυτό είναι το καλύτερο αποτέλεσμα και αυτό είναι το αποτέλεσμα που επιθυμούμε. Θέλουμε να δούμε ένα αποτέλεσμα όπου θα απορρίπτεται το είδος του εθνικισμού που προκάλεσε πολέμους. Θέλουμε να δούμε ένα μέλλον όπου ο αλυτρωτισμός θα ανήκει στην ιστορία, όχι στη σημερινή πραγματικότητα.

Και νομίζω ότι η Ελλάδα έχει μερικές φορές δείξει ότι έχει σημαντικό όραμα, ένα θετικό όραμα για αυτού του είδους τη συνεργασία. Και ελπίζω ότι η Μακεδονία και η Ελλάδα, η FYROM και η Ελλάδα όπως λέτε εσείς, θα είναι ικανές να βρουν αυτό το όραμα. Θέλουμε να βοηθήσουμε».

Κληθείς να αποσαφηνίσει την αναφορά του σε «Μακεδόνες», ο Φριντ δήλωσε: «Δεν νομίζω ότι είναι επονομαζόμενοι Μακεδόνες. Η μακεδονική γλώσσα υπάρχει. Ο μακεδονικός λαός υπάρχει. Ξέρετε, διδάσκουμε μακεδονικά στη Διπλωματική Σχολή. Διδάσκουμε σερβικά, κροατικά, τώρα διδάσκουμε βοσνιακά. Ολες οι γλώσσεις, και δεν μιλώ τώρα ως γραφειοκράτης, αλλά ως παλαιός ιστορικός, όλες οι γλώσσες είναι ανθρώπινα κατασκευάσματα. Αναπτύσσονται στην πορεία του χρόνου και κωδικοποιούνται. Υπάρχει μακεδονική γλώσσα. Υπάρχει επίσης η ιστορική μακεδονική επαρχία, που είναι διαφορετική από τη χώρα. Είναι σημαντικό και είναι πολύ σαφές ότι η κυβέρνηση στα Σκόπια, αυτή που εμείς οι Αμερικανοί αποκαλούμε η κυβέρνηση της Μακεδονίας, δεν έχει βλέψεις. Αναγνωρίζουμε τη διαφορά μεταξύ της ιστορικής περιοχής της Μακεδονίας, η οποία είναι φυσικά πολύ μεγαλύτερη από τη σημερινή χώρα. Και υποστηρίζουμε τη διαδικασία Νίμιτς για το όνομα που αποσκοπεί στη διευθέτηση του θέματος αυτού».

Ερωτηθείς στη συνέχεια για «ύπαρξη μακεδονικής εθνότητας», ο Αμερικανός βοηθός υπ. Εξωτερικών συμπλήρωσε: «Φαντάζομαι ότι τελικά εναπόκειται στους λαούς να προσδιορίζουν τους εαυτούς τους. Η εθνότητα είναι απλά γεγονός όσο μπορώ εγώ να γνωρίζω. Αυτό που βρίσκεται στην τράπεζα των διαπραγματεύσεων είναι το όνομα. Αυτό είναι προς συζήτηση. Δεν είμαι ο διαπραγματευτής, και σίγουρα δεν είμαι ανθρωπολόγος ή ιστορικός εθνοτήτων».

Στο ντελίριο του γελοίου αυτού Αμερικανού, η κυρία Μπακογιάννη - Κούβελου - Μητσοτάκη απάντησε: "Οι δηλώσεις αυτές δεν βοηθούν"! Ρε, θα μας τρελάνει το άτομο; Είναι φανερό ότι δεν είναι σε θέση να αντιμετωπίσει τις οποιεσδήποτε προκλήσεις, οποθενδήποτε προερχόμενες. Μα είναι απάντηση αυτή; Αντί να τον ταπώσει, κάθεται και λέει κοινοτοπίες! Αντί να του κάνει κάνει μάθημα ιστορίας (αλλά, πόσο την ξέρει την ιστορία και η Μπακογιάννη;) και να τον ξεφτιλίσει, φόρεσε τα γάντια της για να μην τον αγγίξει και λερωθεί (εκείνος)...